Jak bezpiecznie spacerować brzegiem morza w Gdańsku podczas jesiennych sztormów

Podczas jesiennego sztormu nad morzem w Gdańsku spaceruj tylko szeroką, suchą częścią plaży, z daleka od linii fal. Nie wchodź na falochrony, ostrogi i pomosty, nie schodź z wyznaczonych zejść przez wydmy i nie stawaj u podnóża podmytych wydm. Przed wyjściem sprawdź ostrzeżenia meteorologiczne i hydrologiczne, a na plażę wybierz się raczej po przejściu sztormu niż w jego szczycie. Wtedy fale nadal robią wrażenie, morze wyrzuca bursztyn, a ryzyko jest dużo mniejsze.

Od października do lutego Bałtyk pokazuje zupełnie inne oblicze niż latem. Wysokie fale, porywisty wiatr i spiętrzona woda przyciągają spacerowiczów i fotografów na plaże w Brzeźnie, Jelitkowie, na Stogach czy w Sobieszewie. Widok jest piękny, ale morze w czasie sztormu potrafi w kilka sekund zmienić bezpieczny brzeg w niebezpieczne miejsce.

Skąd wiedzieć, że idzie sztorm

Najlepiej sprawdzić ostrzeżenia przed wyjściem z domu. Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej wydaje komunikaty o silnym wietrze i ostrzeżenia hydrologiczne o wzroście stanu wody na wybrzeżu. Komunikaty trafiają też do mieszkańców przez Regionalny System Ostrzegania i alerty w telefonach.

W Gdańsku zwraca się uwagę szczególnie na wiatr z kierunków północnych. Silny wiatr od morza potrafi spiętrzyć wodę i wywołać tak zwaną cofkę, czyli wtłoczenie wody morskiej w ujścia rzek i kanały. Woda podnosi się wtedy nie tylko na plaży, ale też na nabrzeżach w głębi miasta. W takie dni zalewane bywają niżej położone ścieżki i bulwary.

Najważniejsze zasady na plaży podczas sztormu

• Trzymaj dystans od fal. Pojedyncza większa fala potrafi wbiec na plażę znacznie dalej niż poprzednie i przewrócić dorosłego człowieka. Zimna woda i mokre ubranie szybko wychładzają.
• Omijaj falochrony, ostrogi i pomosty. Są śliskie, oblewane przez fale i nie mają barierek. W czasie silnego wiatru wejście na molo bywa zamykane.
• Nie podchodź pod wydmy. Sztorm podmywa ich podstawę i piasek może się nagle osunąć. Na wydmy nie wolno też wchodzić poza wyznaczonymi przejściami, bo chronią zaplecze plaży przed zalaniem.
• Uważaj na las przy plaży. W pasie nadmorskim przy porywistym wietrze łamią się gałęzie i przewracają drzewa.
• Pilnuj dzieci i psów. Dla nich fala, która dorosłemu sięga do kolan, jest już groźna.
• Nie wchodź do wody. Nawet doświadczeni pływacy i morsy nie kąpią się podczas sztormu. Silne prądy wsteczne odciągają od brzegu.

Ubranie i wyposażenie na zimowy spacer nad morzem

Nad morzem odczuwalna temperatura jest często o kilka stopni niższa niż w centrum miasta, a wiatr przenika przez zwykłą jesienną kurtkę. Warto się do tego przygotować:

Element	Dlaczego ważny
kurtka przeciwwiatrowa z kapturem	chroni przed wiatrem i piaskiem niesionym w powietrzu
czapka, szalik i rękawiczki	na wietrze najszybciej marzną głowa i dłonie
wodoodporne buty z dobrą podeszwą	mokry piasek i kamienie są śliskie
okulary przeciwsłoneczne lub ochronne	osłaniają oczy przed drobinami piasku
latarka czołowa i naładowany telefon	zmrok zapada wcześnie, a zejścia na plażę nie zawsze są oświetlone

Jeśli biegasz po plaży również jesienią, zwróć uwagę na obuwie z dobrą przyczepnością. Na co patrzeć przy wyborze, opisujemy w tekście jak wybrać buty do biegania po gdańskich plażach i parkach.

Jak fotografować fale i nie narażać się na ryzyko

Sztorm to jeden z najpopularniejszych tematów zdjęć nad Bałtykiem, a pogoń za efektownym kadrem bywa przyczyną groźnych sytuacji. Kilka zasad pozwala zrobić dobre zdjęcie z bezpiecznego miejsca:

• fotografuj z wyższej, suchej części plaży albo z wejść na plażę, a do fal używaj zoomu zamiast podchodzić bliżej,
• nigdy nie odwracaj się plecami do morza, nawet na chwilę, kiedy ustawiasz kadr albo robisz sobie zdjęcie,
• chroń sprzęt przed solą i piaskiem, na przykład foliowym woreczkiem lub osłoną przeciwdeszczową, a po powrocie przetrzyj go wilgotną ściereczką,
• przy silnym wietrze nie rozstawiaj wysokiego statywu, bo łatwo się przewraca,
• umów się z kimś, że wracasz o określonej godzinie, zwłaszcza gdy idziesz na plażę sam o zmroku.

Bursztyn po sztormie: kiedy i jak go szukać

Wiele osób wychodzi na plażę po sztormie, żeby szukać bursztynu. Morze wyrzuca go razem z wodorostami, drewnem i szczątkami roślin, najczęściej po kilku dniach silnego wiatru od morza. Bezpieczne poszukiwania wyglądają tak:

1. Wyjdź, gdy wiatr słabnie, a fale zaczynają się cofać. W szczycie sztormu brzeg jest zbyt niebezpieczny.
2. Przeszukuj pasy wodorostów i drobnych szczątków wyrzuconych na plażę, a nie samą linię fal.
3. Wczesnym rankiem i po zmroku używaj latarki, najlepiej z diodą UV, w której świetle bursztyn wyraźnie świeci.
4. Uważaj na grudki białego fosforu, które bywają mylone z bursztynem. Na niektórych plażach Bałtyku morze wyrzuca je z zalegającej na dnie amunicji z czasów wojny. Nie zbieraj podejrzanych, woskowatych grudek gołymi rękami i nie wkładaj ich do kieszeni.

Zbieranie bursztynu na plaży na własny użytek jest dozwolone, ale wykopywanie go z plaży i wydm, zwłaszcza przy użyciu sprzętu, wymaga zgody i grozi karą.

Gdzie spacerować, gdy plaża jest niebezpieczna

Gdy ostrzeżenia są wysokie, lepiej odpuścić sam brzeg morza i wybrać spacer w osłoniętych miejscach: po parkach w Oliwie i Brzeźnie, po leśnych ścieżkach z dala od pasa nadmorskiego albo po Starym Mieście. Pomysły na jesienne i zimowe wyjścia bez plaży zebraliśmy w artykule sezonowe atrakcje turystyczne w Gdańsku: co robić zimą poza plażą, a gdy morze się uspokoi, sprawdź nasz przegląd najlepsze plaże w Gdańsku.